Wat is UGR of de Unified Glare Rating? Hier leggen we alle concepten uit die je moet kennen.
UGR, oftewel Unified Glare Rating, is een sleutelbegrip binnen LED-verlichting en essentieel voor een comfortabele en efficiënte omgeving. In dit artikel leggen we uit wat UGR is, welke invloed het heeft op binnenverlichting en hoe je de UGR kunt optimaliseren.
Wat is verblinding?
Verblinding is een onaangenaam visueel gevoel dat ontstaat wanneer een intense lichtbron, zoals een lamp of de weerspiegeling van de zon op het water, ons gezichtsveld binnendringt. Dit verschijnsel kan worden ingedeeld in twee typen: belemmerende en hinderlijke verblinding.
- Belemmerende verblinding: Veroorzaakt een lichtsluier die de helderheid en het contrast van wat we zien vermindert, waardoor het zicht wazig wordt. Een typisch voorbeeld is wanneer een auto met grootlicht ons tijdens het rijden in het donker verblindt.
-
Hinderlijke verblinding: Ontstaat wanneer het licht zo intens is dat het visuele vermoeidheid veroorzaakt, vooral in binnenruimtes. UGR is gebaseerd op dit type verblinding.
Wat meet UGR?
UGR (Unified Glare Rating), ontwikkeld door de Internationale Commissie voor Verlichting (CIE) in 1995, meet het waargenomen niveau van verblinding op basis van de positie van de waarnemer en de kijkrichting in binnenruimtes.
De norm UNE-EN 12464-1 stelt de toegestane UGR-limieten vast, afhankelijk van het type activiteit. Hoe hoger de UGR, hoe sterker het gevoel van verblinding en hoe lager de kwaliteit van de verlichting.
UGR-waarden variëren van 10 tot 31. Een waarde van 16 wordt als niet-verblindend beschouwd en 28 als verblindend. De meest voorkomende waarden in praktische toepassingen zijn 16, 19, 22, 25 en 28, met stappen van drie eenheden, omdat kleinere veranderingen met het blote oog niet waarneembaar zijn.
Wat is visueel comfort?
Volgens uitgevoerd onderzoek kan het menselijk oog verlichtingssterkten tussen 3 en 100.000 lux waarnemen. En om een activiteit comfortabel uit te voeren, is tussen 100 en 1.000 lux nodig.
Visueel comfort wordt gedefinieerd als de aangename visuele gewaarwording die iemand ervaart tijdens het uitvoeren van een activiteit. Dit bevordert onder andere de concentratie, creativiteit en inzet, zonder ongemak te veroorzaken.
We spreken niet van visueel comfort wanneer er te veel licht is, er directe verlichting aanwezig is, de armatuur flicker (flikkering) veroorzaakt, een lage CRI heeft of wanneer er overdreven contrasten zijn.
Hoe herken je ruimtes met een hoge UGR?
Verblinding ontstaat voornamelijk door een teveel aan licht of door directe blootstelling aan een lichtbron, hetzij via de armatuur zelf, hetzij door reflecties op oppervlakken zoals ramen of schermen.
Dergelijke omgevingen veroorzaken niet alleen visueel ongemak en hoofdpijn, maar verminderen ook aanzienlijk de concentratie en prestaties tijdens het werk of studeren.

De belangrijkste variabelen die de UGR-waarde beïnvloeden, zijn:
- De technische en constructieve eigenschappen van de armatuur.
- De reflectiegraad van aangrenzende oppervlakken, zoals schermen, ramen, oppervlakken en glanzende tafels, spiegels enzovoort.
- De positie van de waarnemer ten opzichte van de armatuur, oftewel de directe lichthoek die wordt bepaald door de hoogte en afstand van de lamp.
Hoe verlagen we het UGR-niveau en verbeteren we het visuele comfort?
Er zijn tegenwoordig tal van producten die speciaal zijn ontworpen met lage UGR-niveaus of een lage Unified Glare Rating.
Van LED-panelen met een opale afscherming tot lampen en armaturen die speciaal zijn ontwikkeld om verblinding te voorkomen zonder in te leveren op lichtprestaties.
