Τι είναι το UGR ή ο ενοποιημένος δείκτης θάμβωσης; Εδώ εξηγούμε όλες τις έννοιες που χρειάζεται να γνωρίζετε.
Το UGR ή ο Ενοποιημένος Δείκτης Θάμβωσης είναι μια βασική έννοια στον φωτισμό LED, απαραίτητη για τη διασφάλιση ενός άνετου και αποδοτικού περιβάλλοντος. Σε αυτό το άρθρο εξηγούμε τι είναι το UGR, πώς επηρεάζει τον εσωτερικό φωτισμό και πώς μπορείτε να το βελτιστοποιήσετε.
Τι είναι η θάμβωση;
Η θάμβωση είναι μια δυσάρεστη οπτική αίσθηση που εμφανίζεται όταν μια έντονη πηγή φωτός, όπως ένας λαμπτήρας ή η αντανάκλαση του ήλιου στο νερό, εισβάλλει στο οπτικό μας πεδίο. Το φαινόμενο αυτό μπορεί να ταξινομηθεί σε δύο τύπους: παρεμποδιστική και ενοχλητική.
- Παρεμποδιστική θάμβωση: Δημιουργεί ένα φωτεινό πέπλο που μειώνει την καθαρότητα και την αντίθεση όσων βλέπουμε, κάνοντας την όραση θολή. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι όταν ένα αυτοκίνητο με αναμμένα τα μεγάλα φώτα μάς θαμπώνει ενώ οδηγούμε τη νύχτα.
-
Ενοχλητική θάμβωση: Προκύπτει όταν το φως είναι τόσο έντονο ώστε προκαλεί οπτική κόπωση, επηρεάζοντας κυρίως τους εσωτερικούς χώρους. Το UGR βασίζεται σε αυτόν τον τύπο θάμβωσης.
Τι μετρά το UGR;
Το UGR (Unified Glare Rating), που αναπτύχθηκε από τη Διεθνή Επιτροπή Φωτισμού (CIE) το 1995, μετρά το επίπεδο της αντιλαμβανόμενης θάμβωσης ανάλογα με τη θέση του παρατηρητή και την κατεύθυνση της θέασης σε εσωτερικούς χώρους.
Το πρότυπο UNE-EN 12464-1 καθορίζει τα επιτρεπόμενα όρια του UGR ανάλογα με το είδος της δραστηριότητας. Όσο υψηλότερο είναι το UGR, τόσο εντονότερη είναι η αίσθηση θάμβωσης, γεγονός που υποδηλώνει χαμηλότερη ποιότητα φωτισμού.
Οι τιμές του UGR κυμαίνονται μεταξύ 10 και 31, με την τιμή 16 να θεωρείται μη θαμβωτική και την τιμή 28 θαμβωτική. Οι συνηθέστερες τιμές σε πρακτικές εφαρμογές είναι 16, 19, 22, 25 και 28, με αυξήσεις τριών μονάδων, επειδή μικρότερες μεταβολές δεν γίνονται αντιληπτές με γυμνό μάτι.
Τι είναι η οπτική άνεση;
Σύμφωνα με μελέτες, το ανθρώπινο μάτι αντιλαμβάνεται φωτισμούς μεταξύ 3 και 100.000 lux. Και για να εκτελέσει μια δραστηριότητα με άνεση χρειάζεται μεταξύ 100 και 1.000 lux.
Η οπτική άνεση ορίζεται ως η ευχάριστη οπτική αίσθηση που αντιλαμβάνεται ο άνθρωπος κατά την εκτέλεση μιας δραστηριότητας. Αυτό ευνοεί τη συγκέντρωση, τη δημιουργικότητα και την ένταση, μεταξύ άλλων παραγόντων, χωρίς να προκαλεί ενοχλήσεις.
Θεωρούμε ότι δεν υπάρχει οπτική άνεση όταν υπάρχει υπερβολική ποσότητα φωτός, άμεσος φωτισμός, το φωτιστικό εκπέμπει flicker (τρεμόπαιγμα), παρουσιάζει χαμηλά επίπεδα CRI ή υπάρχουν υπερβολικές αντιθέσεις.
Πώς εντοπίζουμε χώρους με υψηλό UGR;
Η θάμβωση εμφανίζεται κυρίως λόγω υπερβολικού φωτός ή της άμεσης έκθεσης σε μια φωτεινή πηγή, είτε μέσω του ίδιου του φωτιστικού είτε λόγω ανακλάσεων σε επιφάνειες όπως παράθυρα ή οθόνες.
Αυτοί οι χώροι δεν προκαλούν μόνο οπτικές ενοχλήσεις και πονοκεφάλους, αλλά μειώνουν σημαντικά και τη συγκέντρωση και την απόδοση στην εργασία ή τη μελέτη.
Οι βασικές μεταβλητές που επηρεάζουν την τιμή του UGR είναι:
- Τα τεχνικά και κατασκευαστικά χαρακτηριστικά του φωτιστικού.
- Ο συντελεστής ανάκλασης των παρακείμενων επιφανειών, όπως οθόνες, παράθυρα, γυαλιστερές επιφάνειες και τραπέζια, καθρέφτες κ.λπ.
- Η θέση του παρατηρητή σε σχέση με το φωτιστικό, δηλαδή η άμεση γωνία φωτισμού που προκύπτει από το ύψος και την απόσταση του λαμπτήρα.
Πώς μειώνουμε το επίπεδο UGR και βελτιώνουμε την οπτική άνεση;
Σήμερα διατίθεται πληθώρα προϊόντων που έχουν σχεδιαστεί ειδικά με χαμηλά επίπεδα UGR ή ενοποιημένου δείκτη θάμβωσης.
Από πάνελ LED με οπαλίνα κάλυψη έως λαμπτήρες και φωτιστικά που έχουν αναπτυχθεί ειδικά για την αποφυγή της θάμβωσης, χωρίς να περιορίζεται η φωτεινή απόδοση.
